Biết đọc trời, không biết đọc lòng mình

Có những người nhìn một biểu đồ là biết thị trường sắp đi đâu.

Nhìn một ánh mắt là đoán quan hệ đang rạn.

Nghe một câu trả lời là biết cơ hội còn hay mất.

Ta sống giữa vô số kỹ năng đọc dấu hiệu.

Đọc xu hướng. Đọc tâm lý. Đọc thời cuộc.

Nhưng có khi càng giỏi đọc mọi thứ, con người càng dở trong việc đọc chính mình.

Đó là chỗ lời Đức Giêsu đâm rất sâu:

“Khi các ông thấy đám mây kéo lên ở phía tây, các ông nói ngay: ‘Mưa đến nơi rồi’, và xảy ra đúng như vậy. Khi thấy gió nam thổi, các ông nói: ‘Trời sẽ oi bức’, và cũng xảy ra như vậy. Những kẻ đạo đức giả, cảnh sắc đất trời thì các ông biết nhận xét, còn thời đại này, sao các ông lại không biết nhận xét?”

Nghe qua, nhiều người hiểu đoạn này như một lời quở trách vì không đủ nhạy bén trước các biến cố tôn giáo.

Hiểu vậy còn nhẹ quá.

Đức Giêsu không trách họ vì thiếu thông minh.

Ngược lại, họ rất tinh.

Họ biết nhìn mây, nhìn gió, rồi kết luận chính xác.

Vấn đề là họ chỉ dùng sự sáng suốt ấy cho chuyện ngoài da.

Còn khi đứng trước chính Ngài, trước lời Ngài, trước những dấu chỉ quá rõ về lòng thương xót, về sự phán xét, về đòi hỏi phải hoán cải, họ lại giả mù.

Không phải không thấy.

Mà không muốn thấy.

Câu nặng nhất ở đây là “đạo đức giả”.

Không phải vì họ diễn kịch đạo đức theo nghĩa thông thường.

Mà vì có một sự chia đôi trong họ: đầu óc thì tỉnh, lương tâm thì ngủ.

Đó cũng là căn bệnh rất hiện đại.

Ta biết đọc nền kinh tế, nhưng không đọc nổi cơn khô cằn trong linh hồn.

Ta biết một mối quan hệ đang sụp, nhưng không chịu nhận ra mình đã sống ích kỷ từ lâu.

Ta biết xã hội bất ổn, nhưng không chịu gọi tên sự dữ đang được mình nuôi trong tim.

Ta cập nhật tin tức từng giờ.

Nhưng né cuộc phán xét duy nhất đáng sợ: sự thật về chính mình trước mặt Thiên Chúa.

Nhiều người nghĩ đức tin là tin thêm vài điều vô hình.

Không.

Ít nhất trong đoạn này, vấn đề không phải thiếu niềm tin vào điều xa xôi.

Vấn đề là từ chối điều đang ở ngay trước mắt.

“Thời đại này” mà Đức Giêsu nói không phải một mật mã bí hiểm.

Đó là thời điểm Thiên Chúa đang hành động, đang gõ cửa, đang buộc con người phải quyết định.

Và bi kịch là con người có thể rất thông minh mà vẫn trượt mất giờ đó.

Không vì ngu.

Vì cố chấp.

Có những sự mù lòa không nằm ở con mắt.

Nó nằm ở ý chí.

Người ta có thể nhìn trời để biết mưa.

Nhưng vẫn không nhìn vào lòng mình để biết mình đang khô hạn đến mức nào.

Đến một lúc, điều nguy hiểm nhất không phải là đọc sai thời tiết.

Mà là đọc đúng mọi thứ, trừ linh hồn mình.