Bình an không đến sau khi mọi chuyện ổn

Có những ngày đầu óc không hề nghỉ.

Công việc chưa xong. Tin nhắn chưa trả lời. Một kết quả chưa có. Một mối quan hệ đang rạn. Một khoản tiền đang thiếu.

Bên ngoài, ta vẫn hoạt động bình thường. Bên trong, mọi sự rung lên.

Ta gọi đó là sống có trách nhiệm. Nhưng nhiều khi, đó chỉ là một kiểu lo âu được trang điểm cho tử tế hơn.

Chính ở chỗ ấy, lời của thánh Phaolô đụng thẳng vào ta: “Anh em đừng lo lắng gì cả; nhưng trong mọi hoàn cảnh, hãy đem lời cầu khẩn, van xin và tạ ơn mà giãi bày trước mặt Thiên Chúa những điều anh em thỉnh nguyện. Và bình an của Thiên Chúa… sẽ giữ cho lòng trí anh em được kết hợp với Đức Kitô Giêsu.”

Nhiều người hiểu sai câu này.

Họ nghĩ đây là lời khuyên ngây thơ. Cứ cầu nguyện đi, rồi tự nhiên sẽ thấy nhẹ. Như thể đức tin là thuốc an thần cho người yếu vía.

Không.

Phaolô không viết những dòng này từ một nơi dễ chịu. Ngài viết trong cảnh bị giam cầm. Ngài không phủ nhận hiểm nguy. Ngài không bảo mọi chuyện rồi sẽ xuôi. Ngài cũng không nói: người tin Chúa thì sẽ hết áp lực.

Điều ngài đánh thẳng vào là một ảo tưởng rất sâu: ta tưởng rằng chỉ khi nào giải quyết xong mọi việc, lòng ta mới yên.

Nhưng đó là cái bẫy. Vì đời sống luôn đẻ ra chuyện mới. Hết nỗi lo này tới nỗi lo khác. Nếu bình an chỉ đến sau khi mọi sự ổn thỏa, thì có lẽ ta sẽ không bao giờ có bình an.

Bản văn nói một điều khác. Rất khác.

Không phải trước hết hoàn cảnh được đổi, rồi lòng mới yên. Mà trước hết con người ngừng ôm chặt nỗi lo như thể mình là đấng cứu đời mình.

“Hãy giãi bày.”

Đó không phải là động tác đẹp đẽ ngoài môi miệng. Đó là hành vi buông quyền kiểm soát. Là gọi đúng tên điều đang làm mình sợ. Là mang nó ra khỏi vùng kín của đầu óc, đặt nó trước mặt Thiên Chúa. Không tô hồng. Không đạo đức giả. Không giả vờ mạnh mẽ.

Và còn một chữ khó hơn: “tạ ơn”.

Tạ ơn không phải vì đau khổ là điều tốt. Tạ ơn cũng không phải vì thất bại là chuyện đáng thích. Tạ ơn là tuy chưa thấy lối ra, ta vẫn không tuyệt đối hóa bóng tối. Vẫn thừa nhận rằng mình không bị bỏ mặc.

Bình an, theo Phaolô, không phải là cảm giác trơn tru. Đó là một sức canh giữ. “Giữ cho lòng trí anh em.”

Nghĩa là bão có thể chưa tan. Nhưng có một Đấng không để cõi lòng tan trước cơn bão.

Thứ bình an ấy “vượt lên trên mọi hiểu biết”. Vì nó không hợp với lôgic quen thuộc của ta. Ta muốn nắm chắc rồi mới an tâm. Thiên Chúa lại ban bình an ngay khi tay ta còn trống.

Có khi điều làm ta kiệt sức không phải là gánh nặng của hoàn cảnh. Mà là niềm tin lì lợm rằng mọi thứ phải nằm trong tầm kiểm soát của mình.

Ta không chết vì thiếu lời giải. Nhiều khi ta chết dần vì quỳ lạy nỗi lo như một vị thần.

Bình an của Thiên Chúa không chờ cuộc đời ngưng dậy sóng. Nó bắt đầu khi ta thôi coi mình là người phải giữ nổi mọi thứ.